Wietnam
– informacje ogólneWietnam (Socjalistyczna Republika Wietnamu) – jest państwem położonym w Azji południowo - wschodniej. Zajmuje powierzchnię 331 051,4 kwadratowych i zamieszkuje je 86 024 600 ludzi, stawiając Wietnam na 13 pozycji pod względem zaludnienia na świecie. Jest to kraj wielonarodowościowy w wyniku wielowiekowych migracji plemiennych, trwających jeszcze w XX wieku. Rdzenni Wietnamczycy (Kinh) stanowią 85% mieszkańców kraju, są ludnością zamieszkałą głównie na nizinach, o długoletniej tradycji rolniczej. Ponad 10% mieszkańców to grupy plemienne, zwłaszcza żyjące w górach.
Stolicą Wietnamu jest Hanoi.
Krajobraz kraju tworzą przede wszystkim urodzajne delty rzek: Czerwonej (na północy kraju) i Mekongu (na południu), połączone wąskim pasmem Gór Annamskich. Mimo tego Wietnam ma dość zróżnicowaną rzeźbę terenu - 30% powierzchni kraju stanowią góry, a 45% wyżyny. Znaczne rozciągnięcie kraju wzdłuż południka decyduje o zróżnicowaniu klimatycznym i przyrodniczym. Szata roślinna na przestrzeni lat, zwłaszcza w czasie wojny wietnamskiej, została poważnie zdegradowana. Jeszcze przed wojną, która miała miejsce w latach 60 i 70 (do degradacji lasów przyczyniły się amerykańskie naloty, gdzie na lasy zrzucano napalm), powierzchnia lasów wynosiła 44%. Obecnie lasy w Wietnamie zajmują jedynie 24%.
Kultura Wietnamu jest niezwykle egzotyczna dla przybyszów z Europy. Barwne przedstawienia teatralne, urzekająca muzyka tradycyjna, gwarne targi, wspaniałe rękodzieła i specjały lokalnej kuchni z pewnością zachwycą każdego. Mimo iż kraj staje się coraz bardziej popularny turystycznie, wiele jego zakątków nie zostało jeszcze skażonych cywilizacją. Infrastruktura turystyczna rozwinęła się praktycznie tylko wokół największych miejscowości.
Ze względu na znacznie rozciągnięty w kierunku południkowym kształt terytorium i specyficzne ukształtowanie terenu w Wietnamie wyróżnia się kilka stref klimatycznych. Na północy Wietnamu występuje klimat monsunowy zwrotnikowy wilgotny. Upały panują tu od maja do października, a chłodniejsza pora trwa od listopada do kwietnia. Południe Wietnamu, to prawdziwe tropiki. Klimat monsunowy równikowy sprawia, że gorąco - a nawet bardzo gorąco - jest tu niemal przez cały rok. Lekkie ochłodzenie występuję jedynie między listopadem a styczniem. Minimalna temperatura w najchłodniejszych miesiącach (zwykle styczeń) spada do 13°C (na północy), lub 20°C (południe), maksymalna dochodzi zaś do 20°C (północ) i 30°C (południe). Najcieplejsze miesiące wyróżniają się temperaturami od 33°C na północy kraju do 35-40°C na południu. Minimalna temperatura w najcieplejszych miesiącach nie spada zwykle poniżej 25°C. W porze deszczowej, trwającej mniej więcej od kwietnia do listopada, szaleją tajfuny (najwięcej w sierpniu i wrześniu). Rejony przybrzeżne nie należą wówczas do najbezpieczniejszych. Szczególnie silne cyklony występują w rejonach delty Mekongu.
Wietnam podzielony jest na 58 prowincji (t?nh), które dzielą się na dystrykty (huy?n), miasta prowincjonalne oraz miasta (th? xã). Obok prowincji w Wietnamie istnieje 5 kontrolowanych centralnie miast wydzielonych o statusie równym prowincji.
Prowincje oraz miasta wydzielone pogrupowane są na 8 regionów: Północno-Zachodni, Północno-Wschodni, Delty Rzeki Czerwonej, Wybrzeża Północno-Środkowego, Wybrzeża Południowo-Środkowego, Płaskowyżu Centralnego, Południowo-Wschodni, Delty Mekongu
Ho Chi Minh – jest największym i najludniejszym miastem Wietnamu. Położone jest na południu państwa, na zachodnim brzegu rzeki Sajgon. Jego bogata i ciekawa historia zaczyna się od małej wioski rybackiej Prei Nokor, która założona została prawdopodobnie między I a VI stuleciem naszej ery przez naród Khmerów. Nie było tam wtedy jeszcze ani jednego Wietnamczyka. Szybko rozwijająca się osada przyciągnęła uwagę Vietów, którzy zajęli te tereny pod koniec XVIIw. W okresie kolonialnym Francuzi uczynili miasto stolicą swoich indochińskich kolonii i zmienili nazwę na Sajgon (wiet. Sài Gòn). Nazwa miasta, używana wcześniej nieoficjalnie, pochodzi prawdopodobnie z języka chińskiego. Okres panowania Francuzów miał duży wpływ na dzisiejszy wygląd miasta bowiem w tym okresie powstało tutaj wiele klasycznych budowli, jak przepiękny budynek poczty albo hotel Continental. Architektura kolonialna rozszerzyła się tak bardzo, że Sajgon zaczęto nazywać „Perłą Dalekiego Wschodu”, albo „Paryżem Orientu”. Oprócz ciekawych architektonicznie budynków Ho Chi Minh oferuje zwiedzającym także bogatą ofertę muzeów, teatrów i targów.
Warto zobaczyć:
Teatr Miejski – przepiękny teatr wybudowany w 1897r.w w kolonialnym stylu francuskim
Bazylika Notre-Dame – wybudowana w 1863r. na wzór francuskiej katedry. Wszystkie materiały do jej budowy zostały sprowadzone z Francji.
Hotel Majestic - to zabytkowy luksusowy hotel, zbudowany przez lokalnego chińskiego biznesmen Hui Bon Hoa w 1925 roku w francuskim stylu kolonialnym i klasycznej francuskiej Riwierze stylów.
Hotel Rex – wybudowany w stylu kolonialny 1927r.
Muzeum Ho Chi Minh – wybudowane w okresie kolonialnym początkowo stanowiło rezydencje dla wysokiej rangi oficerów. W okresie późniejszym zamienione zostało w Pałac Prezydencki. Obecnie jest to muzeum bogate w zbiory historyczne.
Muzeum Historii Wietnamu – muzeum, w którym znajdują się eksponaty ukazujące historię państwa z każdego okresu.
Muzeum Wspomnień Wojskowych – otwarte zostało w 1975r. i zawiera głównie eksponaty związane z okresem wojny amerykańskiej.
Tunele Cu Chi – niezwykły system podziemnych tuneli, wykorzystywanych przez partyzantów Viet Kongu do przemieszczania się w czasie wojny.
Ogród zoologiczny i botaniczny – jeden z najstarszych ogrodów na świecie, jest domem dla wielu rzadkich storczyków, roślin ozdobnych, oraz ponad sto gatunków ssaków, ptaków i gadów.
Hanoi – najstarsze istniejące do dzisiaj miasto stołeczne Azji Południowej, obchodziło w 2010r. tysięczną rocznicę powstania. Usytuowane jest na prawym brzegu głównego koryta Rzeki Czerwonej, w północnej części Wietnamu. Początki miasta wiąże się z cytadelą Co Loa powstałą ponad 200 lat p.n.e. W ciągu swojego istnienia nosiło wiele nazw: T?ng Bình, Long Đ?, Đ?i La, Thăng Long, Đông Quan, Đông Kinh. Najdłużej bo do końca XIX w. (chociaż z przerwami) funkcjonowała nazwa Thăng Long. W 1010 r. n.e. cesarz Lý Thái T?, założyciel dynastii Lý, przeniósł stolicę państwa do Đ?i La i nazwał ją poetycko Thăng Long (Wzlatujący Smok). Miasto było stolicą do 1802 r., gdy ogłaszając się cesarzem, Gia Long ustanowił swoją siedzibę w rodowym Hue. Do Hanoi stolica wróciła wraz z proklamowaniem Demokratycznej Republiki Wietnamu 2 września 1945 r. Mimo wielokrotnych zniszczeń w Hanoi wciąż istnieje wiele zabytków starej architektury, szczególnie na Starym Mieście (dzielnica Hoan Kiem). Jest tu wciąż praktykowanych wiele tradycyjnych rzemiosł, jak formowanie brązu, produkcja wyrobów z laki, grawerstwo, czy haft.
Warto zobaczyć:
Opera Hanoi – przepiękna opera znajdująca się w centrum miasta, wzniesiona została w latach 1901-1911
Państwowy Bank Wietnamu - wybudowany w niezwykłym stylu kolonialnym bank, którego historia bogata jest w liczne skandale i korupcje.
Pałac Prezydencki – typowy przedstawiciel okresu francuskiego stylu kolonialnego z licznymi elementami renesansowymi. Charakterystyczny dla niego jest żółty kolor i drzewa mango rosnące w ogrodzie.
Katedra Św. Józefa – wybudowana została w 1866r w neogotyckim stylu, jest jedną z najpopularniejszych katedr w Wietnamie.
Sofitel Metropole - to 5-gwiazdkowy zabytkowy hotel wybudowany w 1901 roku we francuskim stylu kolonialnym. Ma bogatą historię i długą tradycję przyjmowania ambasadorów, pisarzy, szefowie państw i przedsiębiorców w tym Charlie Chaplin, Jane Fonda, George W. Bush, François Mitterrand, Isabelle de Valvert, Jacques Chirac
Wieżowiec Keangnam Hanoi Landmark – najwyższy budynek Wietnamu, mający 70 pięter.
Wietnamskie Muzeum Etnograficzne – położone na powierzchni 3,27h niezwykłe muzeum, będące największą atrakcją turystyczną Hanoi jak i samego Wietnamu. Skupia zbiory historii 54 grup etnicznych uznanych za mieszkańców Wietnamu.
Więzienie Hoa Lo – przez amerykańskich żołnierzy zwane sarkastycznie Hanoi Hilton, pozostałość więzienia, w którym przetrzymywani byli więźniowie polityczni. Do dnia dzisiejszego pozostała niezniszczona tylko część kompleksu więziennego będącego obecnie muzeum.
Da Nang – miasto w środkowym Wietnamie, nad Morzem Południowochińskim. W okresie kolonialnym miasto nosiło nazwę Tourane. Pochodzenie miasta sięga czasów, kiedy dolina rzeki Thu Bon była nazywana Świętą Ziemią Amarawati i należała do Czamów. Obecnie miasto jest dużym ośrodkiem uniwersyteckim i gospodarczym. Jest to również bardzo atrakcyjne centrum turystyczne. W pobliżu miasta znajdują się uznane za zabytki światowego dziedzictwa UNESCO sanktuarium Czamów w M? S?n, oraz H?i An − starożytny port znany jako Faifo z unikalną zabudową chińską, wietnamską i japońską pochodzącą z XV-XIX wieku. W samym mieście znajduje się założone w 1936 roku przez Francuzów z L’École Française d’Extrême-Orient unikalne muzeum sztuki czamskiej. Warte zobaczenia są również malownicze widoki, pagody i sanktuaria religijne położone w grotach na terenie pobliskich gór Marmurowych.
Miasto leży wzdłuż jednej z najpiękniejszych w tej części świata plaż, nazwanej przez żołnierzy amerykańskich „chińską plażą”. Niektóre ze znajdujących się tu hoteli można zaliczyć do najekskluzywniejszych na świecie, a na bijących w "chińską plażę" falach rozgrywane są zawody surferów.
Warto zobaczyć:
Hoi An - położone nieopodal miasteczko, które w całości wpisane zostało na listę światowych zabytków UNESCO, jako dobrze zachowany przykład portu handlowego południowo-wschodniej Azji z okresu XV – XIXw, z budynkami, które ukazują unikalną mieszankę wpływów lokalnych i zagranicznych. Miasto ma różne małe muzea podkreślające historię regionu, zwłaszcza ceramiki, takich jak Muzeum Ceramiki.
My Son – to zespół opuszczonych i częściowo zrujnowanych hinduskich świątyń zbudowanych między IV a XIV wiekiem naszej ery przez królów Champa (Chiem Thanh po wietnamsku). Świątynie są przeznaczone do kultu boga Shiva , znanego pod różnymi nazwami lokalnymi, z których najważniejsze to "Bhadresvara".
Muzeum Rzeźby Cham - zostało założone w 1915 roku jako Muzeum Henri Parmentier w epoce kolonialnej Francji. Mieści się tu największy zbiór rzeźby Cham.
Góry Marmurowe – to zespół pięciu marmurowych i wapiennych wzgórz bogatych w liczne jaskinie i tunele. Dodatkową trakcję stanowią świątynie buddyjskie, które spotkać można w czasie wspinaczki na szczyt.
Chińska Plaża – słynąca z licznych kurortów i atrakcji wodno - plażowych
Bà Na Hills - jest górskim ośrodku z 5-kilometrowa kolejka linowa, która prowadzi gości do Bà Na - szczyt znajdujący się 1487m nad poziomem morza.
Hue - liczy ok. 350 000 mieszkańców, jest znaczącym miastem portowym nad Morzem Południowochińskim, a także ważnym centrum gospodarczym i kulturalnym Wietnamu. Panuje tu wilgotny klimat tropikalny. W porze suchej (marzec-sierpień) temperatura powietrza wynosi 35-40°C, w porze deszczowej natomiast tylko 20°C. Roczna suma opadów, to przeciętnie 3031 mm. Powstanie i historia miasta Hu? jest nierozerwalnie związana z dynastią Nguy?n. Założycielom miasta udało się, po raz pierwszy w historii, zjednoczyć Wietnam od Rzeki Czerwonej na północy, aż do Delty Mekongu na południu. Jako stolica Hu? funkcjonowało do 1945 r. 2 września rząd H? Chí Minha proklamował republikę ze stolicą w Hanoi. Po konferencji genewskiej Hu? znalazło się w bezpośredniej bliskości linii demarkacyjnej, co przyniosło fatalny skutek. W czasie wojny wietnamskiej było wielokrotnie niszczone przez obie strony. Tragiczny skutek miała ofensywa Tet w 1968 r. Miasto zostało zdobyte przez komunistyczną Wietnamską Armię Ludową i Wietkong 31 stycznia 1968r. Po wojnie miasto odbudowano restaurując również cytadelę i zakazane purpurowe miasto, w czym spory udział miał zespół polskich konserwatorów kierowany przez Kazimierza Kwiatkowskiego.
Warto zobaczyć:
Groby cesarzy Nguy?n – jest to kompleks licznych grobowców, położonych na południe od miasta Hu?. Najbardziej popularny jest grobowiec czwartego króla z dynastii Nguy?n - T? Đ?c – pałac na kamiennym cokole.
Festiwal w Hue – odbywa się co dwa lata, ten huczny i barwny festiwal zaliczany jest do najważniejszych wydarzeń kulturalnych Wietnamu. Imprezy kulturalne odbywają się w cytadeli Zakazanego Miasta, na rzece i w postaci uroczystych parad - na ulicach miasta
Cytadela i Zakazane Miasto – Budowę ogromnej twierdzy - pałacu rozpoczął Gia Long - pierwszy cesarz z dynastii Nguy?n. Jego następcy kontynuowali wyposażanie i zdobienie cytadeli, aż stała się jednym z najwspanialszych dworów cesarskich Azji. Zajmowała powierzchnię ponad pięciu kilometrów kwadratowych, z labiryntem wewnętrznych dziedzińców i pasaży.
Świątynia Thien Mu (Thiên M?) – symbol miasta Hu? - stoi na wzgórzu na północnym brzegu Rzeki Perfumowej, oddalona niespełna 5 km od centrum. Dzisiejszy kompleks powstał w 1844 r. Składa się on z wysokiej na 21 m, ośmiokątnej wieży Ph??c Duyên, która symbolizuje inkarnację Buddy, pagody Đ?i Hùng i dwóch kwadratowych kamiennych pawilonów. W jednym z pawilonów znajduje kamienna kolumna ulokowana na grzbiecie żółwia, na której chińskimi hieroglifami wygrawerowano historię budowy świątyni